Το 1985, ο Steve Jobs αποχώρησε από την Apple. Τρία χρόνια αργότερα, παρουσίασε έναν υπολογιστή που έμοιαζε να έχει έρθει από το μέλλον. Ήταν πανάκριβος, απαιτητικός και προορισμένος για μια αγορά που δεν ήταν ακόμη έτοιμη να τον αγκαλιάσει. Όμως πίσω από τον μαύρο κύβο της NeXT κρυβόταν μια τεχνολογική φιλοσοφία που θα επηρέαζε την Apple, την ανάπτυξη λογισμικού και, απροσδόκητα, την ίδια τη γέννηση του World Wide Web.
Πρόλογος — Ο άνθρωπος που έπρεπε να ξεκινήσει ξανά

12 Οκτωβρίου 1988.
Στο Davies Symphony Hall του Σαν Φρανσίσκο, ο Steve Jobs ετοιμάζεται να παρουσιάσει τον πρώτο υπολογιστή της νέας του εταιρείας.
Δεν βρίσκεται πια στην Apple.
Δεν έχει πίσω του το όνομα Macintosh.
Δεν διαθέτει το τεράστιο εμπορικό δίκτυο που είχε συμβάλει να δημιουργηθεί.
Και αυτή τη φορά δεν παρουσιάζει έναν μικρό, φιλικό, μπεζ υπολογιστή.
Παρουσιάζει έναν μαύρο κύβο.
Ένα μηχάνημα με αυστηρές γεωμετρικές γραμμές, προηγμένο λειτουργικό σύστημα, ασυνήθιστη τεχνολογία αποθήκευσης και τιμή που προκαλεί περισσότερα ερωτήματα παρά αυθόρμητο ενθουσιασμό.
Ο υπολογιστής ονομάζεται NeXT Computer.
Κοστίζει 6.500 δολάρια στη βασική εκπαιδευτική διαμόρφωση που ανακοινώνει η εταιρεία.
Ο Jobs δεν προσπαθεί να κατασκευάσει έναν ακόμη προσωπικό υπολογιστή.
Προσπαθεί να δημιουργήσει το επόμενο μεγάλο βήμα.
Όμως υπάρχει ένα πρόβλημα.
Το μέλλον που φαντάζεται δεν είναι απαραίτητα το μέλλον που η αγορά είναι έτοιμη να αγοράσει.
1. Η ζωή μετά την Apple
Στο έβδομο κεφάλαιο των Apple Chronicles είδαμε τη σύγκρουση του Steve Jobs με τον John Sculley.
Είδαμε πώς ο Jobs έχασε τις επιχειρησιακές του αρμοδιότητες και πώς, τον Σεπτέμβριο του 1985, αποχώρησε από την εταιρεία που είχε ιδρύσει με τον Steve Wozniak.
Η ιστορία αυτή συχνά παρουσιάζεται ως η απόλυτη προσωπική ήττα του.
Όμως η αποχώρηση είχε και μια άλλη συνέπεια.
Ο Jobs μπορούσε πλέον να ξεκινήσει κάτι καινούργιο.
Δεν χρειαζόταν να προσαρμόσει το όραμά του στην υπάρχουσα οικογένεια προϊόντων της Apple.
Δεν χρειαζόταν να υπερασπιστεί τον Macintosh απέναντι σε άλλες εσωτερικές ομάδες.
Μπορούσε να δημιουργήσει μια εταιρεία γύρω από μια νέα τεχνολογική ιδέα.
Αυτή η ελευθερία, ωστόσο, είχε τίμημα.
Η νέα εταιρεία θα έπρεπε να βρει πελάτες, χρηματοδότηση και ανθρώπους που θα πίστευαν στο σχέδιο.
Ο Jobs είχε φήμη και χρήματα.
Αλλά δεν είχε έτοιμη επιχείρηση.
2. Η γέννηση της NeXT
Η NeXT ιδρύθηκε το 1985.
Η αρχική της ομάδα περιλάμβανε πρώην στελέχη της Apple, ανθρώπους που γνώριζαν από κοντά τις δυνατότητες αλλά και τις δυσκολίες ανάπτυξης ενός νέου υπολογιστικού συστήματος.
Ανάμεσά τους βρίσκονταν ο Bud Tribble, ο Rich Page, ο Dan’l Lewin, ο George Crow και η Susan Barnes.
Ο Jobs ήθελε να δημιουργήσει μια εταιρεία που θα μπορούσε να κινηθεί ταχύτερα και πιο αποφασιστικά από έναν μεγάλο οργανισμό.
Όμως δεν ξεκινούσε με μια απλή ιδέα.
Δεν σχεδίαζε ένα εξάρτημα ή μια εφαρμογή.
Ήθελε να κατασκευάσει ένα ολοκληρωμένο σύστημα.
Υλικό.
Λειτουργικό.
Εργαλεία ανάπτυξης.
Οθόνη.
Περιφερειακά.
Και μια εμπειρία χρήσης που θα ένωνε όλα αυτά σε ένα συνεκτικό προϊόν.
Ήταν μια προσέγγιση που θύμιζε την Apple.
Αλλά η NeXT θα πήγαινε ακόμη πιο μακριά.
3. Γιατί τα πανεπιστήμια;
Ο Jobs δεν στόχευσε αρχικά τη μαζική αγορά των προσωπικών υπολογιστών.
Επέλεξε την ανώτατη εκπαίδευση.
Τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά ιδρύματα αντιμετώπιζαν ιδιαίτερες ανάγκες.
Χρειάζονταν υπολογιστική ισχύ.
Προηγμένα εργαλεία ανάπτυξης λογισμικού.
Δικτυακές δυνατότητες.
Και συστήματα ικανά να υποστηρίξουν επιστημονικές και τεχνικές εφαρμογές.
Ο Jobs πίστευε ότι μπορούσε να προσφέρει ένα προσωπικό workstation που θα συγκέντρωνε δυνατότητες οι οποίες συχνά απαιτούσαν πολύ ακριβότερα ή λιγότερο εύχρηστα συστήματα.
Η επιλογή είχε λογική.
Τα πανεπιστήμια μπορούσαν να αποτελέσουν χώρους όπου νέες τεχνολογίες δοκιμάζονταν πριν φτάσουν σε ευρύτερες αγορές.
Αλλά υπήρχε μια αντίφαση.
Τα εκπαιδευτικά ιδρύματα χρειάζονταν ισχυρούς υπολογιστές.
Δεν διέθεταν όμως απεριόριστους προϋπολογισμούς.
Η NeXT έπρεπε να προσφέρει τεχνολογία υψηλού επιπέδου σε μια αγορά ιδιαίτερα ευαίσθητη στο κόστος.
Αυτό θα αποδεικνυόταν ένα από τα δυσκολότερα προβλήματα της εταιρείας.
4. Ο Jobs δεν ήταν μόνος του — Και πάλι
Όπως συνέβη με τον Macintosh, έτσι και στη NeXT η δημόσια εικόνα συνδέθηκε κυρίως με τον Steve Jobs.
Όμως πίσω από το προϊόν υπήρχε μια ολόκληρη ομάδα.
Ο Bud Tribble συνέβαλε στην κατεύθυνση του λογισμικού.
Ο Rich Page είχε κρίσιμο ρόλο στην ανάπτυξη του υλικού.
Ο Avie Tevanian συνδέθηκε με την τεχνολογική αρχιτεκτονική του λειτουργικού συστήματος.
Ο Bertrand Serlet θα αποτελούσε αργότερα σημαντική μορφή στην εξέλιξη της πλατφόρμας.
Η NeXT συγκέντρωσε ανθρώπους με εμπειρία από διαφορετικούς κόσμους της πληροφορικής.
Από την ανάπτυξη προσωπικών υπολογιστών μέχρι τα συστήματα Unix και την ακαδημαϊκή έρευνα.
Αυτή η συνάντηση τεχνολογικών παραδόσεων είχε τεράστια σημασία.
Ο Macintosh είχε δώσει έμφαση στην ευχρηστία.
Η NeXT ήθελε να συνδυάσει την ευχρηστία με μια πιο ισχυρή υποδομή λογισμικού.
Και αυτή η απόφαση θα καθόριζε την πραγματική κληρονομιά της.
5. Ο Paul Rand και το λογότυπο που κόστισε μια περιουσία
Ο Jobs αντιμετώπιζε τη σχεδίαση ως αναπόσπαστο μέρος της ταυτότητας μιας εταιρείας.
Δεν ήθελε η NeXT να μοιάζει με έναν ακόμη κατασκευαστή υπολογιστών.
Για τη δημιουργία της οπτικής της ταυτότητας συνεργάστηκε με τον Paul Rand.
Ο Rand ήταν ήδη μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της γραφιστικής.
Είχε δημιουργήσει εταιρικές ταυτότητες για μεγάλες επιχειρήσεις και αντιμετώπιζε το λογότυπο ως ένα εργαλείο επικοινωνίας που έπρεπε να λειτουργεί πέρα από τις τάσεις της εποχής.
Το αποτέλεσμα ήταν το χαρακτηριστικό λογότυπο της NeXT.
Ένας κύβος τοποθετημένος υπό γωνία, με πολύχρωμα γράμματα.
Η συνεργασία έχει μείνει γνωστή και για την αμοιβή των 100.000 δολαρίων που συνδέεται με τον σχεδιασμό της ταυτότητας.
Η ιστορία αυτή αποκαλύπτει μια πλευρά του Jobs που θα συναντήσουμε ξανά.
Για εκείνον, ο σχεδιασμός δεν ήταν μια διακοσμητική λεπτομέρεια που προστίθεται στο τέλος.
Ήταν μέρος του ίδιου του προϊόντος.
6. Ο Hartmut Esslinger και η σχεδίαση του μαύρου κύβου
Η εξωτερική εμφάνιση του NeXT Computer ήταν εξίσου χαρακτηριστική με το λογότυπο της εταιρείας.
Ο Jobs συνεργάστηκε με τον βιομηχανικό σχεδιαστή Hartmut Esslinger και την ομάδα της frogdesign.
Ο στόχος ήταν να δημιουργηθεί ένα σύστημα που δεν θα έμοιαζε με τους συνηθισμένους μπεζ υπολογιστές της εποχής.
Το αποτέλεσμα ήταν ένας μαύρος κύβος με ακμές περίπου 30 εκατοστών.
Η γεωμετρική αυστηρότητα ήταν εντυπωσιακή.
Η σχεδίαση δήλωνε ότι το προϊόν ανήκε σε μια διαφορετική κατηγορία.
Δεν προσπαθούσε να είναι οικείο με τον τρόπο που ήταν ο Macintosh.
Προσπαθούσε να είναι ξεχωριστό.
Όμως η μορφή δημιουργούσε και τεχνικές δυσκολίες.
Η κατασκευή, η θερμική διαχείριση και η τοποθέτηση των εξαρτημάτων έπρεπε να προσαρμοστούν σε μια συγκεκριμένη αισθητική απαίτηση.
Η NeXT ήταν ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα της φιλοσοφίας του Jobs.
Το προϊόν έπρεπε να είναι ταυτόχρονα τεχνολογικό εργαλείο και αντικείμενο σχεδίασης.
7. Η τεχνολογία πίσω από τον κύβο
Ο NeXT Computer διέθετε χαρακτηριστικά που τον διαφοροποιούσαν από τους συνηθισμένους προσωπικούς υπολογιστές της εποχής.
Χρησιμοποιούσε επεξεργαστή Motorola 68030 στα 25 MHz.
Η βασική διαμόρφωση περιλάμβανε 8 MB μνήμης RAM.
Η οθόνη MegaPixel προσέφερε υψηλή ανάλυση 1120 × 832 pixels.
Υπήρχε υποστήριξη δικτύωσης Ethernet.
Και το σύστημα διέθετε ειδικό ψηφιακό επεξεργαστή σήματος, τον DSP.
Όμως το πιο ασυνήθιστο χαρακτηριστικό του ήταν η αποθήκευση.
Αντί να βασίζεται αποκλειστικά στις συνηθισμένες δισκέτες ή σε έναν παραδοσιακό σκληρό δίσκο, η βασική διαμόρφωση χρησιμοποιούσε αφαιρούμενο μαγνητοοπτικό δίσκο χωρητικότητας 256 MB.
Για την εποχή, η χωρητικότητα ήταν εντυπωσιακή.
Αλλά η τεχνολογία είχε περιορισμούς στην ταχύτητα και στην πρακτική καθημερινή χρήση.
Η NeXT είχε επιλέξει μια φιλόδοξη λύση.
Όχι απαραίτητα την πιο πρακτική.
8. Το μεγάλο στοίχημα δεν ήταν το υλικό
Εδώ βρίσκεται ίσως η σημαντικότερη ιστορική διάσταση του NeXT Computer.
Ο μαύρος κύβος τράβηξε την προσοχή.
Όμως το πραγματικά μακροχρόνιο αποτύπωμα της εταιρείας βρισκόταν στο λογισμικό.
Το λειτουργικό σύστημα NeXTSTEP συνδύαζε μια βάση Unix με προηγμένο γραφικό περιβάλλον.
Αξιοποιούσε τεχνολογίες από τον κόσμο του Mach και του BSD.
Και έδινε ιδιαίτερη έμφαση στην αντικειμενοστραφή ανάπτυξη εφαρμογών.
Αυτή η προσέγγιση είχε τεράστια σημασία.
Οι προγραμματιστές μπορούσαν να χρησιμοποιούν επαναχρησιμοποιήσιμα αντικείμενα και εργαλεία που απλοποιούσαν τη δημιουργία σύνθετων εφαρμογών.
Η NeXT δεν προσπαθούσε απλώς να κάνει έναν υπολογιστή εύκολο στη χρήση.
Προσπαθούσε να κάνει ευκολότερη και τη δημιουργία του ίδιου του λογισμικού.
Η διαφορά ήταν θεμελιώδης.
9. Objective-C και Interface Builder
Η NeXT αξιοποίησε την Objective-C, μια αντικειμενοστραφή γλώσσα προγραμματισμού που είχε αναπτυχθεί πριν από την ίδρυση της εταιρείας.
Η γλώσσα αυτή επέτρεπε τη δημιουργία λογισμικού με βάση αντικείμενα και μηνύματα.
Όμως η πραγματική δύναμη της πλατφόρμας δεν βρισκόταν μόνο στη γλώσσα.
Βρισκόταν στον συνδυασμό της με τα εργαλεία ανάπτυξης.
Το Interface Builder επέτρεπε στους δημιουργούς εφαρμογών να σχεδιάζουν γραφικά περιβάλλοντα με οπτικό τρόπο.
Αντί να γράφουν κάθε στοιχείο της διεπαφής αποκλειστικά με κώδικα, μπορούσαν να τοποθετούν και να συνδέουν οπτικά στοιχεία.
Η ιδέα της οπτικής κατασκευής εφαρμογών δεν ήταν εντελώς καινούργια.
Όμως ο τρόπος με τον οποίο ενσωματώθηκε στο περιβάλλον της NeXT ήταν ιδιαίτερα προηγμένος.
Αυτό που ο Jobs είχε προσπαθήσει να πετύχει για τον τελικό χρήστη με τον Macintosh, η NeXT προσπαθούσε να το προσφέρει και στον προγραμματιστή.
Να μειώσει την απόσταση ανάμεσα στην ιδέα και στην υλοποίησή της.
10. Η χρηματοδότηση και το βάρος των προσδοκιών
Η ανάπτυξη ενός ολοκληρωμένου υπολογιστικού συστήματος απαιτούσε μεγάλα κεφάλαια.
Ο Jobs χρηματοδότησε τη NeXT με προσωπικούς πόρους.
Όμως η εταιρεία χρειαζόταν επιπλέον επενδύσεις για να συνεχίσει την ανάπτυξη.
Σημαντικό ρόλο έπαιξε ο επιχειρηματίας Ross Perot, ο οποίος επένδυσε στη NeXT το 1987.
Η συμμετοχή του προσέφερε κεφάλαια και ενίσχυσε τη δημόσια εικόνα της εταιρείας.
Αλλά η εξωτερική χρηματοδότηση συνοδευόταν από προσδοκίες.
Η NeXT δεν μπορούσε να παραμένει επ’ αόριστον ένα τεχνολογικό εργαστήριο.
Έπρεπε να δημιουργήσει προϊόντα.
Να τα διαθέσει στην αγορά.
Και να αποδείξει ότι υπήρχαν αρκετοί πελάτες πρόθυμοι να πληρώσουν για αυτά.
Ο Jobs είχε ξανά την ευκαιρία να χτίσει μια εταιρεία.
Αλλά αυτή τη φορά η επιτυχία δεν ήταν καθόλου δεδομένη.
11. 12 Οκτωβρίου 1988 — Η μεγάλη παρουσίαση
Η παρουσίαση του NeXT Computer πραγματοποιήθηκε στις 12 Οκτωβρίου 1988.
Ο Jobs ανέβηκε ξανά στη σκηνή ως επικεφαλής μιας εταιρείας που είχε δημιουργήσει ο ίδιος.
Η παρουσίαση είχε όλα τα στοιχεία που θα γίνονταν αργότερα χαρακτηριστικά των δημόσιων εμφανίσεών του.
Έμφαση στο προϊόν.
Προσεκτική σκηνοθεσία.
Σύνδεση των τεχνικών χαρακτηριστικών με μια μεγαλύτερη ιστορία.
Και την προσπάθεια να πείσει το κοινό ότι δεν παρακολουθούσε απλώς την ανακοίνωση ενός υπολογιστή.
Ο NeXT Computer παρουσιάστηκε ως μια νέα γενιά προσωπικού workstation.
Ένα σύστημα που θα έδινε στους φοιτητές, στους ερευνητές και στους προγραμματιστές δυνατότητες οι οποίες μέχρι τότε απαιτούσαν πολύ ακριβότερο εξοπλισμό.
Η παρουσίαση προκάλεσε ενδιαφέρον.
Αλλά το ενδιαφέρον δεν ήταν αρκετό.
Το προϊόν έπρεπε να αποδείξει την αξία του έξω από τη σκηνή.
12. Τα 6.500 δολάρια και η πραγματικότητα της αγοράς
Η τιμή του NeXT Computer ήταν ένα από τα σημαντικότερα εμπόδια.
Η βασική εκπαιδευτική διαμόρφωση ανακοινώθηκε στα 6.500 δολάρια.
Για ένα πανεπιστήμιο που έπρεπε να εξοπλίσει εργαστήρια με πολλούς υπολογιστές, το κόστος ήταν ιδιαίτερα υψηλό.
Και δεν περιοριζόταν πάντα στην αγορά του βασικού συστήματος.
Η NeXT προσέφερε επιπλέον περιφερειακά, όπως έναν προηγμένο εκτυπωτή λέιζερ.
Η εταιρεία υποστήριζε ότι το σύστημά της συγκέντρωνε δυνατότητες που διαφορετικά θα κόστιζαν περισσότερο.
Αυτό μπορούσε να ισχύει σε συγκεκριμένες εφαρμογές.
Όμως οι αγοραστές δεν αξιολογούν μόνο τις δυνατότητες ενός προϊόντος.
Αξιολογούν και το διαθέσιμο λογισμικό.
Τη συμβατότητα.
Την υποστήριξη.
Την αξιοπιστία.
Και το συνολικό κόστος χρήσης.
Η NeXT προσέφερε μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα τεχνολογική πρόταση.
Αλλά δεν είχε ακόμη αποδείξει ότι μπορούσε να αποτελέσει μια πρακτική επιλογή για μεγάλη κλίμακα.
13. Το πρόβλημα του τέλειου προϊόντος
Η ιστορία του NeXT Computer αποκαλύπτει μια επαναλαμβανόμενη αντίφαση στη φιλοσοφία του Jobs.
Η εμμονή με τη σχεδίαση μπορούσε να οδηγήσει σε εξαιρετικά προϊόντα.
Μπορούσε όμως να αυξήσει το κόστος και να καθυστερήσει την ανάπτυξη.
Ο μαύρος κύβος ήταν εντυπωσιακός.
Η οθόνη είχε υψηλή ανάλυση.
Το λειτουργικό σύστημα ήταν προηγμένο.
Η αποθήκευση βασιζόταν σε ασυνήθιστη τεχνολογία.
Όλα αυτά συνδυάζονταν σε ένα ολοκληρωμένο σύστημα.
Αλλά η τεχνολογική υπεροχή σε ορισμένους τομείς δεν εγγυάται εμπορική επιτυχία.
Ο πελάτης δεν αγοράζει το όραμα του δημιουργού.
Αγοράζει μια λύση για τις ανάγκες του.
Και όταν η λύση είναι ακριβή, δύσκολη στην υποστήριξη ή περιορισμένη σε διαθέσιμες εφαρμογές, η απόφαση γίνεται δυσκολότερη.
Η NeXT θα ανακάλυπτε ότι το να δημιουργήσεις κάτι εντυπωσιακό δεν είναι το ίδιο με το να δημιουργήσεις κάτι που μπορεί να αγοράσει μια ολόκληρη αγορά.
14. Η ιστορία δεν τελειώνει το 1988
Στο σημείο αυτό αξίζει να κάνουμε μια μικρή χρονική μετατόπιση.
Όχι για να αφηγηθούμε πρόωρα όλα όσα θα ακολουθήσουν.
Αλλά για να καταλάβουμε γιατί ο NeXT Computer έχει τόσο μεγάλη ιστορική σημασία.
Το 1988, η NeXT παρουσίασε έναν ακριβό υπολογιστή που δεν θα κυριαρχούσε εμπορικά.
Όμως η τεχνολογική πλατφόρμα που δημιουργήθηκε γύρω του θα συνέχιζε να εξελίσσεται.
Το NeXTSTEP θα αποτελούσε τη βάση για μελλοντικά λειτουργικά συστήματα.
Τα εργαλεία ανάπτυξης θα επηρέαζαν τον τρόπο δημιουργίας εφαρμογών.
Και οι υπολογιστές της NeXT θα έβρισκαν θέση σε ερευνητικά περιβάλλοντα όπου οι δυνατότητές τους είχαν ιδιαίτερη αξία.
Ένα από αυτά τα περιβάλλοντα βρισκόταν στην Ευρώπη.
Στο CERN.
15. Ένας υπολογιστής NeXT και η γέννηση του World Wide Web
Το 1989, ο Tim Berners-Lee εργαζόταν στο CERN, το ευρωπαϊκό ερευνητικό κέντρο φυσικής.
Αντιμετώπιζε ένα πρόβλημα που δεν είχε καμία άμεση σχέση με την εμπορική πορεία της NeXT.
Οι ερευνητές χρειάζονταν έναν καλύτερο τρόπο να οργανώνουν και να μοιράζονται πληροφορίες.
Τα δεδομένα βρίσκονταν σε διαφορετικά συστήματα.
Τα έγγραφα δεν συνδέονταν εύκολα μεταξύ τους.
Και η ανταλλαγή πληροφοριών απαιτούσε συχνά διαφορετικά εργαλεία.
Ο Berners-Lee πρότεινε ένα σύστημα υπερκειμένου που θα επέτρεπε τη σύνδεση πληροφοριών μέσω δικτύου.
Η ιδέα θα εξελισσόταν στο World Wide Web.
Το 1990 χρησιμοποίησε έναν υπολογιστή NeXT για να αναπτύξει τον πρώτο browser/editor και το λογισμικό του πρώτου web server.
Ο πρώτος ιστότοπος φιλοξενήθηκε επίσης σε NeXT.
Εδώ χρειάζεται μια ουσιαστική διευκρίνιση.
Ο Steve Jobs δεν εφηύρε το World Wide Web.
Ούτε η NeXT δημιούργησε την ιδέα του υπερκειμένου.
Η ιστορική συμβολή ανήκει στον Berners-Lee και στους συνεργάτες του, με σημαντικό ρόλο του Robert Cailliau στην εξέλιξη και προώθηση του εγχειρήματος.
Όμως το περιβάλλον ανάπτυξης της NeXT αποτέλεσε ένα ιδιαίτερα κατάλληλο εργαλείο για την υλοποίηση του πρώτου Web.
Ένας υπολογιστής που είχε σχεδιαστεί για προηγμένη επιστημονική εργασία χρησιμοποιήθηκε για να δημιουργηθεί μια τεχνολογία που θα επηρέαζε δισεκατομμύρια ανθρώπους.
Αυτή είναι μία από τις πιο ενδιαφέρουσες ειρωνείες στην ιστορία της πληροφορικής.
16. Η κληρονομιά που θα επέστρεφε στην Apple
Η ιστορία της NeXT έχει και μια δεύτερη, εξίσου σημαντική συνέχεια.
Το 1996, η Apple αποφάσισε να εξαγοράσει τη NeXT.
Η συμφωνία ολοκληρώθηκε το 1997.
Η Apple αναζητούσε μια σύγχρονη τεχνολογική βάση για το μέλλον των λειτουργικών της συστημάτων.
Το NeXTSTEP και οι τεχνολογίες που είχαν εξελιχθεί από αυτό προσέφεραν μια σημαντική αφετηρία.
Από αυτή τη διαδρομή θα προέκυπτε αργότερα το Mac OS X.
Και η αρχιτεκτονική που δημιουργήθηκε θα συνέχιζε να επηρεάζει τις πλατφόρμες της Apple, συμπεριλαμβανομένων των λειτουργικών συστημάτων των μελλοντικών φορητών συσκευών της.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το macOS ή το iOS είναι απλώς το NeXTSTEP με διαφορετική εμφάνιση.
Στο μεταξύ μεσολάβησαν τεράστιες τεχνολογικές αλλαγές.
Όμως η ιστορική συνέχεια είναι πραγματική.
Η εταιρεία που ο Jobs δημιούργησε μετά την αποχώρησή του θα προσέφερε τελικά ένα σημαντικό μέρος της τεχνολογικής βάσης για την αναγέννηση της Apple.
Και ο ίδιος θα επέστρεφε μαζί της.
17. Ήταν τελικά αποτυχία η NeXT;
Αν αξιολογήσουμε τη NeXT αποκλειστικά με βάση τις πωλήσεις υπολογιστών, η εικόνα είναι δύσκολη.
Η εταιρεία δεν κατάφερε να δημιουργήσει μια μεγάλη μαζική αγορά για το υλικό της.
Οι υπολογιστές ήταν ακριβοί.
Η βάση χρηστών περιορισμένη.
Και η εμπορική στρατηγική αντιμετώπισε σημαντικές δυσκολίες.
Αλλά η τεχνολογική ιστορία δεν μετριέται μόνο με πωλήσεις.
Η NeXT συνέβαλε στην ανάπτυξη προηγμένων εργαλείων λογισμικού.
Προσέφερε ένα περιβάλλον που χρησιμοποιήθηκε για την πρώτη υλοποίηση του World Wide Web.
Και δημιούργησε τεχνολογίες που αργότερα απέκτησαν τεράστια σημασία για την Apple.
Δεν ήταν, λοιπόν, μια κρυφή εμπορική επιτυχία.
Ούτε όμως μια εταιρεία χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα.
Ήταν μια προσπάθεια της οποίας η μεγαλύτερη αξία αποκαλύφθηκε σε διαφορετικό χρόνο και σε διαφορετικά προϊόντα από εκείνα που αρχικά είχε σχεδιάσει.
18. Ο Jobs ανάμεσα σε δύο ζωές
Η περίοδος 1985–1988 δείχνει έναν Steve Jobs διαφορετικό από εκείνον που γνωρίσαμε στα πρώτα κεφάλαια.
Δεν είναι πλέον ο νεαρός ιδρυτής που προσπαθεί να πείσει έναν επενδυτή ότι οι προσωπικοί υπολογιστές έχουν μέλλον.
Δεν είναι ο επικεφαλής της ομάδας Macintosh που μάχεται για να ολοκληρώσει ένα προϊόν.
Είναι ένας επιχειρηματίας που έχει ήδη γνωρίσει την επιτυχία και την απώλεια εξουσίας.
Έχει αποκτήσει εμπειρία.
Αλλά εξακολουθεί να πιστεύει ότι μπορεί να δημιουργήσει κάτι ριζικά διαφορετικό.
Η NeXT αποτελεί μια προσπάθεια επανεκκίνησης.
Όχι μόνο επαγγελματικής.
Αλλά και δημιουργικής.
Ο Jobs προσπαθεί να απαντήσει σε ένα ερώτημα που δεν διατυπώνεται εύκολα.
Μπορεί να δημιουργήσει κάτι εξίσου σημαντικό χωρίς την Apple;
Η απάντηση δεν θα δοθεί το 1988.
Θα χρειαστούν πολλά χρόνια.
Επίλογος — Ο μαύρος κύβος και το αόρατο μέλλον
Ο NeXT Computer δεν έγινε ο προσωπικός υπολογιστής που θα αγόραζαν εκατομμύρια άνθρωποι.
Δεν αντικατέστησε τον Macintosh.
Δεν εκτόπισε την IBM.
Και δεν μεταμόρφωσε άμεσα την αγορά με τον τρόπο που ο Jobs επιθυμούσε.
Όμως η ιστορία του δεν τελειώνει στα οικονομικά αποτελέσματα.
Ο μαύρος κύβος φιλοξένησε τεχνολογίες που θα επηρέαζαν την ανάπτυξη λογισμικού.
Ένας υπολογιστής NeXT χρησιμοποιήθηκε για τη δημιουργία του πρώτου World Wide Web browser και server.
Και η εταιρεία που κατασκεύασε αυτό το σύστημα θα επέστρεφε αργότερα στην Apple, μεταφέροντας μαζί της τεχνογνωσία, ανθρώπους και τεχνολογικές βάσεις.
Το 1988, όλα αυτά βρίσκονταν ακόμη στο μέλλον.
Ο Jobs στεκόταν μπροστά στο κοινό και παρουσίαζε έναν ακριβό, μαύρο υπολογιστή.
Δεν γνώριζε ότι η πραγματική σημασία του προϊόντος του θα αποκαλυπτόταν πολύ αργότερα.
Ίσως αυτή να είναι και η σημαντικότερη ιδέα που μας αφήνει η ιστορία της NeXT.
Δεν είναι όλες οι τεχνολογίες που αλλάζουν τον κόσμο εμπορικά επιτυχημένες τη στιγμή που δημιουργούνται. Και δεν είναι όλες οι αποτυχίες τόσο απλές όσο φαίνονται.
Στο επόμενο κεφάλαιο
THE APPLE CHRONICLES | Κεφάλαιο 09 — Η Apple χωρίς τον Jobs: LaserWriter, desktop publishing και μια εταιρεία που αναζητά τον δρόμο της
Ενώ ο Jobs προσπαθεί να δημιουργήσει το μέλλον στη NeXT, η Apple συνεχίζει τη δική της πορεία. Και ο Macintosh βρίσκει μια νέα αγορά που θα αλλάξει τις εκδόσεις και τη γραφιστική.
AppleWorldHellas | The Apple Chronicles
Οι άνθρωποι. Οι ιδέες. Οι συγκρούσεις. Η ιστορία.
APPLE CHRONICLES · ΚΕΦΑΛΑΙΟ 08
Ιστορικό Αρχείο Βίντεο
Από την ιστορική παρουσίαση του μαύρου κύβου το 1988 μέχρι τις μαρτυρίες των ανθρώπων που δημιούργησαν τη NeXT. Δύο οπτικοακουστικά τεκμήρια για τη δεύτερη αρχή του Steve Jobs.
1988: Ο Steve Jobs παρουσιάζει τον NeXT Computer
12 Οκτωβρίου 1988, Σαν Φρανσίσκο. Ο Jobs επιστρέφει στη σκηνή για να παρουσιάσει τον μαύρο κύβο, το προηγμένο NeXTSTEP και το όραμά του για τους υπολογιστές της επόμενης δεκαετίας. Αυθεντικό υλικό της εποχής.
▶ ΔΕΙΤΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΙστορικό υλικό · 1988 · Αποκατεστημένη εγγραφή VHS
NeXT: Οι άνθρωποι πίσω από τη δεύτερη αρχή
Το Computer History Museum φιλοξενεί ανθρώπους που διαμόρφωσαν την ιστορία της NeXT: Dan’l Lewin, Rich Page, Avie Tevanian και Bud Tribble. Μιλούν για τις τεχνολογικές φιλοδοξίες, τις δυσκολίες και την κληρονομιά της εταιρείας.
▶ ΔΕΙΤΕ ΤΙΣ ΜΑΡΤΥΡΙΕΣComputer History Museum · Συζήτηση 2026 · Προφορική ιστορία
APPLEWORLDHELLAS ORIGINALS
APPLE CHRONICLES
Η ιστορία της Apple δεν τελειώνει σε ένα κεφάλαιο.
24 κεφάλαια. Έξι ιστορικοί κύκλοι. Πενήντα χρόνια ανθρώπων, ιδεών, συγκρούσεων και τεχνολογικών επαναστάσεων. Ανακάλυψε το μεγάλο ιστορικό αφιέρωμα του AppleWorldHellas.
ΑΝΑΚΑΛΥΨΕ ΟΛΗ ΤΗ ΣΕΙΡΑΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ · ΟΙ ΙΔΕΕΣ · ΟΙ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΙΣ · Η ΙΣΤΟΡΙΑ
Η Apple είναι μόνο η αρχή.
Ειδήσεις, αναλύσεις, οδηγοί, τεχνολογία και podcasts. Μείνετε κοντά στην κοινότητα του AppleWorldHellas και μη χάνετε όσα αξίζουν την προσοχή σας.
Βρείτε μας στα κοινωνικά δίκτυα
🎙️ AppleWorldHellas Podcast
Οι ιστορίες και οι εξελίξεις της Apple, με συζήτηση, άποψη και τη δική μας ματιά.

















